Occlusion Dentistry
ทันตกรรมบดเคี้ยว
เคี้ยวแล้วเจ็บกราม หรือขากรรไกรลั่น อาจเป็นสัญญาณปัญหาข้อต่อขากรรไกร
ทันตกรรมบดเคี้ยว (Occlusion Dentistry) คืออะไร?
ทันตกรรมบดเคี้ยวคือสาขาหนึ่งของทันตกรรมที่ดูแลเกี่ยวกับ การสบฟัน และการทำงานร่วมกันของฟัน ข้อต่อขากรรไกร (TMJ) และกล้ามเนื้อบดเคี้ยว เพื่อให้คุณเคี้ยว พูด และยิ้มได้อย่างสบายและมีประสิทธิภาพ
การสบฟันที่สมดุลไม่เพียงช่วยให้การเคี้ยวอาหารเป็นไปอย่างราบรื่น แต่ยังช่วยป้องกันไม่ให้ข้อต่อขากรรไกรและกล้ามเนื้อทำงานหนักเกินไป ซึ่งอาจนำไปสู่อาการปวดหรือความผิดปกติได้ เช่น
อ้าปากได้ไม่สุด หรือติดขัดเวลาอ้าหรือหุบปาก
มีความรู้สึกเมื่อยล้าบริเวณขากรรไกรบ่อย ๆ
เคยใส่เฝือกสบฟันแต่ยังมีอาการเดิมซ้ำ ๆ
ทำไมต้องรักษาการสบฟันให้สมดุล
ป้องกันอาการปวดขากรรไกร (TMJ)
การสบฟันผิดปกติอาจทำให้เกิดแรงกดเกินต่อข้อต่อขากรรไกร
ลดการสึกของฟัน – ผู้ที่มีพฤติกรรมนอนกัดฟันมักทำให้ผิวฟันสึกเร็วกว่าปกติ
เพิ่มประสิทธิภาพการเคี้ยว – ฟันที่สบกันอย่างถูกต้องช่วยให้เคี้ยวอาหารได้เต็มประสิทธิภาพ
ช่วยรักษาสุขภาพช่องปากในระยะยาว – ลดโอกาสเกิดปัญหาเหงือกและกระดูกรองรับฟัน
สัญญาณที่บ่งบอกว่า
อาจมีปัญหาการสบฟัน
ปวดกรามหรือปวดข้างหู
มีเสียง “คลิก” หรือ “กรอบแกรบ” ขณะอ้าปากหรือเคี้ยว
ปวดศีรษะหรือปวดกล้ามเนื้อใบหน้าโดยไม่ทราบสาเหตุ
ฟันสึกหรือแตกโดยไม่เกิดจากการกระแทก
นอนกัดฟันหรือตื่นมาแล้วรู้สึกเมื่อยกราม
หมายเหตุ: อาการเหล่านี้อาจมีหลายสาเหตุ ควรให้ทันตแพทย์ตรวจประเมินเพื่อหาสาเหตุที่แท้จริง
การดูแลและป้องกันปัญหาการสบฟัน
ตรวจสุขภาพช่องปากและการสบฟันเป็นประจำ
ใช้เฝือกสบฟัน (Occlusal Splint) เพื่อลดแรงกดจากการนอนกัดฟัน
สำหรับนักกีฬา ใช้เฝือกสบฟันแบบเฉพาะบุคคล (Sports Mouthguard) เพื่อป้องกันการกระแทก
หลีกเลี่ยงการเคี้ยวของแข็ง เช่น น้ำแข็งหรือปากกา
เฝือกสบฟัน คืออะไร? ทำไมถึงสำคัญ
เฝือกสบฟันแก้นอนกัดฟัน – ลดแรงกดและช่วยปกป้องฟันขณะนอน
เฝือกสบฟันสำหรับเล่นกีฬา – ป้องกันการบาดเจ็บต่อฟัน เหงือก และขากรรไกร
ทันตกรรมบดเคี้ยวเป็นมากกว่าการดูแลฟันให้สบกันพอดี แต่คือการดูแลการทำงานร่วมกันของฟัน ข้อต่อขากรรไกร และกล้ามเนื้อ เพื่อให้คุณใช้ชีวิตประจำวันได้อย่างสบายและมีสุขภาพช่องปากที่ดีในระยะยาว
-
เฝือกสบฟันชนิดอ่อน (Soft Occlusal Splint) : ทำจากวัสดุนิ่ม ทำได้ง่าย
เฝือกสบฟันชนิดแข็ง (Hard Occlusal splint) : ทำจากพลาสติกชนิดแข็ง
-
ทันตแพทย์ทำการตรวจสุขภาพช่องปาก การสบฟัน และวางแผนการรักษา และทำการพิมพ์ฟันหรือสแกนฟัน เพื่อนำไปทำเฝือกสบฟัน
ทันตแพทย์ทำการแนะนำการใส่อุปกรณ์
-
โดยทั่วไป เฝือกสบฟัน (Occlusal splint หรือ Night guard) มีอายุการใช้งานประมาณ 1–3 ปี
ขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย เช่นความถี่ในการใช้งาน
พฤติกรรมการนอนกัดฟันของแต่ละคน
การดูแลรักษาความสะอาด
คุณภาพของวัสดุที่ใช้ทำ
หากใช้งานถูกวิธีและดูแลดี เฝือกสบฟันอาจใช้งานได้นานหลายปี
แต่หากมีการสึกหรอ แตกหัก หรือไม่กระชับ ควรปรึกษาทันตแพทย์เพื่อพิจารณาทำใหม่ -
เพื่อให้เฝือกสบฟันใช้งานได้นาน มีประสิทธิภาพ และสะอาดปลอดภัย ควรดูแลดังนี้:
ล้างเฝือกสบฟันทันทีหลังใช้งาน
ใช้แปรงขนนุ่มและน้ำสะอาดในการทำความสะอาดทุกครั้งหลังถอด ไม่ควรใช้ยาสีฟันเพราะอาจทำให้พลาสติกเป็นรอย
แช่ในน้ำสะอาดเมื่อไม่ใช้งาน
ควรเก็บเฝือกสบฟันไว้ในกล่องที่แห้งสะอาดหรือแช่น้ำสะอาด เพื่อป้องกันการแห้งกรอบหรือเสียรูป
หมั่นทำความสะอาดลึกสัปดาห์ละ 1–2 ครั้ง
สามารถใช้น้ำยาล้างฟันปลอม หรือเม็ดฟู่ทำความสะอาดที่ทันตแพทย์แนะนำ เพื่อช่วยฆ่าเชื้อและลดกลิ่น
หลีกเลี่ยงความร้อน
อย่าวางเฝือกไว้ในที่ร้อน เช่น ใกล้หน้าต่างหรือในรถ เพราะความร้อนอาจทำให้เฝือกบิดเบี้ยว
พบแพทย์ตามนัดเพื่อตรวจเช็ก
ทันตแพทย์เฉพาะทางจะช่วยปรับเฝือกให้กระชับ และตรวจดูว่าการรักษายังได้ผลดีหรือไม่
FAQs
คำถามที่พบบ่อย
-
คนที่ควรใส่เฝือกสบฟัน มีดังนี้
คนที่มีนิสัยนอนกัดฟัน หรือขบฟัน ในเวลากลางวัน/กลางคืน
คนที่มีการใช้งานกล้ามเนื้อบดเคี้ยวมากกว่าปกติ
คนที่มีอาการติดขัดเวลาอ้าปากหรือหุบปาก
คนที่มีภาวะข้อเสื่อมของขากรรไกร
-
A : สัญญาณเตือนนอนกันฟัน มีดังนี้
มีอาการปวดเมื่อยแก้ม กระพุ้งแก้ม
กล้ามเนื้อบดเคี้ยวมีอาการปวด
มีเสียงบริเวณข้อต่อขากรรไกร
ฟันหรือวัสดุอุดมีการสึก แตกร้าว
-
หากนอนกัดฟันแต่ไม่ใส่เฝือกสบฟันทำให้เกิดผลเสียในเรื่องของการปวดข้อต่อขากรรไกร กล้ามเนื้อบดเคี้ยว อาจส่งผลทำให้ฟันแตกและเกิดปัญหาในช่องปากตามมาได้
-
หลังจากการรักษาความผิดปกติของข้อต่อขากรรไกร (Temporomandibular Disorders - TMD) ผู้ป่วยมักคาดหวังผลลัพธ์ดังต่อไปนี้:
บรรเทาอาการปวด: ลดหรือหายจากอาการปวดบริเวณขากรรไกร ใบหน้า หรือศีรษะที่เกี่ยวข้องกับ TMD
ปรับปรุงการเคลื่อนไหวของขากรรไกร: เพิ่มความสามารถในการอ้าปาก เคี้ยวอาหาร และพูดได้อย่างสะดวก
ลดเสียงผิดปกติในข้อต่อ: เสียงคลิกหรือกรอบแกรบขณะเคลื่อนไหวขากรรไกรลดลงหรือหายไป
เพิ่มคุณภาพชีวิต: ความสามารถในการทำกิจวัตรประจำวันโดยไม่มีอาการรบกวน ส่งผลให้คุณภาพชีวิตโดยรวมดีขึ้น
อย่างไรก็ตาม ผลลัพธ์ของการรักษาอาจแตกต่างกันไปในแต่ละบุคคล ขึ้นอยู่กับความรุนแรงของอาการและการตอบสนองต่อการรักษา ควรปรึกษาทันตแพทย์หรือผู้เชี่ยวชาญเพื่อประเมินและวางแผนการรักษาที่เหมาะสม
Restore your smile and enjoy your food again.
Restore your smile and enjoy your food again.
กำลังปวดกราม ปวดขากรรไกร หรือกัดฟันตอนนอนอยู่รึเปล่า ถึงเวลาให้คุณหมอเฉพาะทางดูแล
ปัญหาการสบฟันและข้อต่อขากรรไกร (TMJ) อาจเริ่มจากอาการเล็กน้อย เช่น ปวดกราม หรือมีเสียงคลิกเวลาขยับปาก แต่หากปล่อยไว้นาน อาจรบกวนการใช้ชีวิตประจำวันและส่งผลต่อสุขภาพช่องปากได้
ที่ Bigmouthten เรามี ทันตแพทย์เฉพาะทางด้านข้อต่อขากรรไกรและการสบฟัน พร้อมดูแลอย่างครบวงจร ทั้งการตรวจประเมิน วางแผนแก้ไข และให้คำแนะนำการดูแลตนเองอย่างเหมาะสม ไม่ว่าจะเป็น
การทำเฝือกสบฟันเพื่อลดแรงกดจากการกัดฟัน
การออกแบบเฝือกสบฟันสำหรับนักกีฬา (Sports Mouthguard) แบบเฉพาะบุคคล
คำแนะนำการปรับพฤติกรรมเพื่อลดอาการปวด
อย่ารอให้อาการหนัก หากคุณมีอาการปวดขากรรไกร นอนกัดฟัน ฟันสึก หรือสงสัยว่าการสบฟันอาจไม่สมดุล
นัดปรึกษากับคุณหมอเฉพาะทางด้านข้อต่อขากรรไกรที่ Bigmouthten วันนี้ เพื่อให้เราช่วยคุณกลับมายิ้ม เคี้ยว และใช้ชีวิตได้อย่างสบายอีกครั้ง